کالبدشکافی آی‌مک ۲۷ اینچ Retina 5K؛ نگاهی به دل غول پیکسلی اپل

مدیریت 14٫7 میلیون پیکسل روی یه صفحه، شوخی نیست! اپل برای این کار از سخت‌افزارهای رده‌بالایی استفاده کرده. بیا یه نگاه سریع به قلب تپنده این آی‌مک بندازیم:

← پردازنده 4 هسته‌ای Intel Core i5 با فرکانس 3٫5 گیگاهرتز که با توربو بوست به 3٫9 گیگاهرتز هم می‌رسه.

← هشت گیگابایت رم DDR3 با فرکانس 1600 مگاهرتز (دو تا ماژول 4 گیگابایتی).

← پردازنده گرافیکی AMD Radeon R9 M290X به همراه 2 گیگابایت حافظه ویدیویی GDDR5.

← پشتیبانی از وای‌فای 802.11ac و بلوتوث نسخه 4٫0 برای ارتباطات بی‌سیم.

ترکیبی از حافظه پرسرعت SSD بر پایه PCIe و یک هارد درایو استاندارد SATA.

اپل باز هم از همون شماره مدل آشنای A1419 برای این نسخه استفاده کرده. ظاهرا دوست نداشته برای یه ارتقای داخلی، یه شماره مدل جدید هدر بده!

البته برای اینکه بتونی دقیقا این نسخه رو تشخیص بدی، باید به شماره EMC 2806 روی پایه دستگاه دقت کنی.

پشت دستگاه، ردیفی از پورت‌های ورودی و خروجی رو می‌بینیم که در کنار یه درگاه کارت‌خوان جا خوش کردن:

← جک هدفون که خروجی صدای دیجیتال اپتیکال هم هست.

← درگاه کارت حافظه SDXC.

← چهار عدد پورت USB 3.0 برای اتصال دستگاه‌های مختلف.

← دو عدد پورت پرسرعت Thunderbolt 2.0.

پورت شبکه اترنت گیگابیتی برای اتصال کابلی به اینترنت.

خبر خوب برای تعمیرکارها! آی‌مک 27 اینچی 5 کیلواهم همچنان اون دریچه دوست‌داشتنی پشت دستگاه رو برای ارتقای رم حفظ کرده. پس برای اضافه کردن حافظه موقت، نیازی به کالبدشکافی کامل نیست. جالبه بدونی اپل یه راهنمای کوچیک هم برای تعویض رم زیر این درپوش کشیده تا موقع ارتقا سردرگم نشی.

این دسترسی راحت باعث می‌شه بتونی بدون درگیر شدن با چسب‌های نمایشگر و باز کردن کامل دستگاه، عملکرد سیستم رو به سرعت ارتقا بدی.

برای باز کردن این مدل‌ها از یه ابزار غلتکی مخصوص (شبیه پیتزابر کوچیک) و یه کارت پلاستیکی استفاده می‌کنیم تا چسب‌ها رو دور تا دور لبه‌ها به آرومی برش بدیم.

این مرحله نیاز به دستان ثابت و حوصله داره. یادت باشه وقتی کار تموم شد، باید از چسب‌های دوطرفه برش‌خورده مخصوص برای بستن دوباره دستگاه استفاده کنی. روند باز کردن این بخش دقیقا مثل مدل‌های قبلیه. با جدا شدن چسب‌ها و برداشتن نمایشگر، بالاخره می‌تونیم اولین نگاه رو به سخت‌افزار داخلی این آی‌مک 5 کیلواهم بندازیم.

اولین سوالی که برامون پیش میاد اینه که این نمایشگر 5 کیلواهم چطور کار می‌کنه و چه قطعاتی پشتش پنهان شده تا این کیفیت خیره‌کننده رو ارائه بده.

با بررسی دقیق‌تر متوجه می‌شیم که این پنل باکیفیت رو شرکت LG Display تولید کرده.

با باز کردن چند تا پیچ از پشت پنل، یه برد مدار چاپی بسیار بلند و باریک مربوط به نمایشگر خودش رو نشون می‌ده.

حالا بیا ببینیم چه سخت‌افزارهایی وظیفه کنترل 14٫7 میلیون پیکسل با رزولوشن 5120 در 2880 رو بر عهده دارن:

← تراشه Texas Instruments که یک فرستنده گیرنده دوگانه 8 بیتی برای مدیریت مسیرهای دیتاست.

← آیسی تولیدکننده ولتاژ گاما و کالیبراتور Vcom، باز هم از شرکت Texas Instruments.

← میکروکنترلر LCD مدل DP665 ساخت شرکت Parade Technologies.

احتمالا این یه نسخه شخصی‌سازی‌شده توسط اپل از کنترلر تایمینگ LCD هست تا بتونه این حجم از اطلاعات رو بدون تأخیر پردازش کنه.

← رگولاتور کاهنده همگام دوگانه از Texas Instruments برای تنظیم دقیق ولتاژ.

تراشه برنامه‌پذیر Texas Instruments که وظیفه بایاس کردن مدارات LCD با وضوح بالا رو بر عهده داره.

اگه این نمایشگر جدید و خیره‌کننده رو فاکتور بگیریم، معماری داخلی این آی‌مک شباهت بسیار زیادی به نسل قبلی خودش داره. در واقع هر چی بیشتر قطعات رو باز می‌کنیم، می‌بینیم که چیدمان و طراحی تقریبا دست‌نخورده باقی مونده و اپل به ترکیب برنده‌اش دست نزده.

روند بیرون آوردن مادربرد دقیقا مثل گذشته است، برای همین ما مستقیم می‌ریم سراغ بررسی خود برد تا ببینیم چه تغییرات ریزی اتفاق افتاده.

با بررسی دقیق قطعات داخلی متوجه یه تفاوت کوچیک اما مهم می‌شیم:

← کابل دیتای نمایشگر تو مدل 5 کیلواهم کمی پهن‌تر شده تا بتونه پهنای باند لازم برای انتقال تصویر به این همه پیکسل اضافی رو تأمین کنه.

حالا که مادربرد رو بیرون آوردیم، بیا ببینیم روی این برد آشنا چه تراشه‌هایی نصب شده:

← پردازنده گرافیکی قدرتمند AMD Radeon R9 M290X که بار اصلی پردازش‌های تصویری رو به دوش می‌کشه.

← پردازنده اصلی دستگاه یعنی Intel Core i5.

دقیقا مثل سال گذشته، پردازنده روی برد لحیم نشده و روی سوکت قرار داره؛ یعنی ارتقای اون به راحتی امکان‌پذیره (ما فقط برای عکس گرفتن اون رو تو سوکت نگه داشتیم).

← تراشه‌های حافظه ویدیویی SK Hynix H5GC2H24BFR از نوع GDDR5. اینجا هشت تا ماژول 256 مگابایتی داریم که مجموعا 2 گیگابایت رم گرافیکی رو تشکیل می‌دن.

← تراشه Delta Electronics 8904CF 143003.

هاب کنترل‌کننده پلتفرم اینتل مدل DH82Z87 (Z87).

← قطعه نیمه‌هادی Fairchild Semiconductor DE32GV.

سمت دیگه مادربرد هم میزبان قطعات مهمی برای ارتباطات و کنترل دستگاهه:

← کنترلر شبکه اترنت گیگابیتی Broadcom BCM5776.

← تراشه کنترل‌کننده صدای Cirrus Logic 4206BCNZ.

← کنترلر پرسرعت Thunderbolt 2 ساخت شرکت اینتل.

← تراشه LMF4S1EH 5BBCIG 47A6HPW.

سنسور دمای System Management Bus از شرکت Microchip Technology که مراقب داغ نشدن سیستمه.

← کنترلر پیشرفته Intersil برای مدیریت توان مصرفی دستگاه.

این قطعه دقیقا همون حافظه SSD شرکت SanDisk هست که قبلا تو مک‌بوک پروهای رتینا هم دیده بودیم. پس جای تعجب نداره که دقیقا همون آیسی‌های آشنا رو روی این ماژول ببینیم:

← حافظه‌های فلش NAND ساخت SanDisk با ظرفیت 16 گیگابایت. (چهار تا در هر طرف برد قرار دارن که مجموعا 128 گیگابایت فضا رو در اختیارمون می‌ذارن).

← دو گیگابایت رم DDR3 از شرکت SK Hynix به عنوان حافظه کش (Cache).

← کنترلر اختصاصی Marvell برای مدیریت انتقال داده‌ها در مسیر حافظه PCIe SSD.

کارت شبکه بی‌سیم و بلوتوث با مدل BCM94360CD شناخته می‌شه و هیچ تفاوتی با نسل قبلی خودش نداره. بیا قطعات روش رو مرور کنیم:

← فرستنده گیرنده گیگابیتی Broadcom برای پشتیبانی از وای‌فای 5G با استاندارد 802.11ac.

← ماژول وایرلس Skyworks که از باندهای مختلف شبکه‌های بی‌سیم پشتیبانی می‌کنه.

← تراشه تک‌تراشه‌ای Broadcom برای مدیریت بلوتوث نسخه 4٫0 با پشتیبانی از فناوری مصرف انرژی پایین (BLE).

به بخش نهایی رسیدیم. در کل امتیاز تعمیرپذیری آی‌مک 27 اینچ Retina 5 کیلواهم برابر با 5 از 10 ارزیابی می‌شه (عدد 10 یعنی راحت‌ترین حالت تعمیر).

← دسترسی به رم فوق‌العاده راحته و به لطف دریچه پشتی، نیازی به باز کردن کامل بدنه دستگاه نیست.

← با وجود دردسرهای بریدن چسب، هنوز هم امکان تعویض و ارتقای هارد درایو و پردازنده (CPU) وجود داره.

← قطعات داخلی به صورت ماژولار طراحی شدن و باز کردن و تعویضشون دردسر زیادی نداره.

← شیشه رویی و پنل LCD به هم پرس شدن و دیگه از اون آهنرباهای راحت برای نگه داشتن شیشه خبری نیست؛ یعنی اگه نمایشگر بشکنه، هزینه تعویضش خیلی بالاست.

← برای بستن دوباره دستگاه باید مهارت بالایی تو تمیز کردن چسب‌های دوطرفه قدیمی و نصب نوارهای چسب جدید داشته باشی تا آی‌مک مثل روز اولش محکم بشه. در نهایت، امیدواریم از این بررسی لذت برده باشی؛ اگه به کالبدشکافی‌های بیشتر علاقه داری، حتما اپلیکیشن آیسی‌مدار رو دانلود کن تا به هزاران آموزش جذاب دیگه دسترسی داشته باشی.