کالبدشکافی ایسوس زن‌بوک UX32VD: وقتی اولترابوک‌ها هنوز قابل ارتقا بودند!

رسیدن به آرامش و ذن شاید سال‌ها تمرین بخواد، اما ایسوس سعی کرده با معرفی پرچم‌دار اولترابوک‌هاش، این حس رو به کاربرهاش منتقل کنه. مدل UX32VD از خانواده Zenbook Prime در سه‌ماهه دوم سال 2012 راهی بازار شد تا موفقیت‌های مدل قبلی خودش رو ادامه بده. بیا نگاهی به مشخصات فنی وسوسه‌انگیز این لپ‌تاپ بندازیم:

← پردازنده قدرتمند Intel Core i7 با فرکانس 1.9 گیگاهرتز

← پردازنده گرافیکی مجزای Nvidia GeForce GT 620M

← صفحه‌نمایش باکیفیت IPS و رزولوشن 1920 x 1080

← 4 گیگابایت حافظه رم (که قابلیت ارتقا هم داره)

هارد دیسک 500 گیگابایتی به همراه 24 گیگابایت حافظه کش SSD برای سرعت بیشتر

ایسوس برای اینکه حس یک محصول پریمیوم و لوکس رو کامل کنه، یه سری لوازم جانبی جذاب هم داخل جعبه گذاشته:

← یه کاور محافظ لپ‌تاپ به شکل پاکت نامه

← آداپتور شارژر شیک با طراحی فلزی جذاب

← مبدل Mini VGA به VGA

← مبدل USB به کابل شبکه (Ethernet)

و یه کیف کوچیک و جمع‌وجور برای نگهداری مبدل‌ها با توجه به رده‌بالا بودن این دستگاه، ایسوس واقعا سنگ‌تمام گذاشته و هیچ‌کدوم از این لوازم جانبی حس ارزون بودن رو بهت نمی‌دن.

با وجود اینکه زن‌بوک یه اولترابوک فوق‌العاده‌ست، اما گاهی به خاطر ضخامتش مورد انتقاد قرار می‌گیره. ولی اگه بخوایم منصف باشیم، این افزایش ضخامت اصلا تو ذوق نمی‌زنه. وقتی اون رو کنار رقبایی مثل مک‌بوک ایر می‌ذاریم، فقط چند میلی‌متر در قسمت لولا ضخیم‌تره که کاملا قابل‌چشم‌پوشیه.

تنها نشونه‌ای که تأیید می‌کنه با جدیدترین نسخه زن‌بوک طرفیم، شماره مدلیه که زیر دستگاه حک شده.

← مدل UX32VD یه قابلیت جذاب به اسم Super Performance Mode داره که خیلی راحت با فشردن همزمان کلیدهای Function و Space فعال می‌شه و نهایت قدرت دستگاه رو در اختیارت می‌ذاره.

طراحی لوگوی روی بدنه همون سبک دایره‌های هم‌مرکز معروف ایسوس رو داره که زیر نور بازتاب خیلی زیبایی ایجاد می‌کنه.

همه دوست دارن اولترابوکی که می‌خرن پورت‌های کاملی داشته باشه، و خوشبختانه زن‌بوک تو این زمینه اصلا ناامیدت نمی‌کنه.

← سه عدد پورت پرسرعت USB 3.0

← کارت‌خوان چندکاره با پشتیبانی از SD، SDHC و MMC

← جک خروجی صدا

← پورت Mini VGA

خروجی تصویر HDMI متأسفانه پورت تصویر مینی اینجا با استانداردی که اپل استفاده می‌کنه فرق داره، پس نمی‌تونی از مبدل‌های قدیمی مک‌بوکت برای این دستگاه استفاده کنی. اما خبر خوب اینه که ایسوس خودش مبدل Mini VGA به VGA رو تو جعبه گذاشته تا خیالت از بابت اتصال به پروژکتورها راحت باشه.

قاب آلومینیومی شیک زیر دستگاه با دوازده تا پیچ T5 Torx سر جاش محکم شده. با اینکه کیفیت ساخت این پنل به پای بدنه یکپارچه محصولات اپل نمی‌رسه، اما از ایسوس ممنونیم که از پیچ‌های استاندارد و رایج استفاده کرده و کارمون رو برای باز کردنش سخت نکرده.

ما همیشه از دیدن پیچ‌های Torx خوشحال می‌شیم. این پیچ‌ها سطح درگیری بیشتری با پیچ‌گوشتی دارن، احتمال هرز شدنشون خیلی کمتره و تو هر جعبه‌ابزار استانداردی هم پیدا می‌شن.

اولین قطعه‌ای که باید دربیاد، باتریه. همین که به باتری دسترسی مستقیم داریم، یه امتیاز مثبت برای تعمیرپذیری این دستگاه محسوب می‌شه.

جالبه بدونی با اینکه پیچ‌های قاب بیرونی از نوع Torx بودن، هشت تا پیچی که باتری رو نگه داشتن از نوع معمولی چهارسو (Phillips #0) هستن. انتخاب جالبیه از طرف ایسوس!

با بیرون کشیدن باتری، متوجه یه سورپرایز می‌شیم: مجموعه‌های اسپیکر چپ و راست هم به کناره‌های باتری متصل شدن و همراهش بیرون میان.

باتری 7.4 ولتی این مدل با ظرفیت 6520 میلی‌آمپر ساعت، حدود 280.5 گرم وزن داره که تقریبا 20 درصد از وزن کل لپ‌تاپ رو به خودش اختصاص داده. برای مقایسه، باتری تو مک‌بوک ایر 13 اینچی حدود 22 درصد از وزن دستگاه رو شامل می‌شه و وزنش 300 گرمه.

این زن‌بوک از یه باتری 48 وات‌ساعتی استفاده می‌کنه که با وجود کوچیک‌تر بودن نسبت به مدل سال قبل، هنوز هم تو رقابت با لپ‌تاپ‌های هم‌رده خودش حرف برای گفتن داره. مدل 2011 زن‌بوک UX31A باتری 50 وات‌ساعتی داشت. مک‌بوک ایر هم از باتری 50 وات‌ساعتی بهره می‌بره. در حالی که رقیبی مثل Acer Aspire S5 باتری ضعیف‌تر 34 وات‌ساعتی داره.

خیلی از تولیدکننده‌های لپ‌تاپ برای بخش سیستم صوتی سراغ برندهای متخصص این حوزه می‌رن. ایسوس هم برای این زن‌بوک با برند معروف Bang & Olufsen همکاری کرده تا کیفیت صدای فوق‌العاده‌ای رو ارائه بده. اگه با Bang & Olufsen آشنا نیستی، باید بگم که سیستم‌های صوتی این برند انتخاب خیلی از ماشین‌های لوکس و گرون‌قیمت دنیاست.

طراحی اسپیکرها خیلی ظریف و دقیقه و تونستن تو این فضای کم، حجم و شفافیت صدای خوبی رو ایجاد کنن. همکاری ایسوس با این برند صوتی باعث شده تماشای فیلم و گوش دادن به موسیقی با این لپ‌تاپ خیلی لذت‌بخش‌تر بشه. حالا بریم سراغ بقیه قطعاتی که تو دل این دستگاه جا خوش کردن.

ایسوس برای اینکه مرز بین یه اولترابوک و یه لپ‌تاپ قدرتمند رو کمرنگ کنه، هم از رم‌های لحیم‌شده روی برد استفاده کرده و هم یه اسلات رم قابل تعویض گذاشته. این یه حرکت عالی تو طراحی اولترابوک‌هاست، چون معمولا این دستگاه‌ها هیچ راهی برای ارتقا به کاربر نمی‌دن.

کاملا مشخصه که مهندس‌های ایسوس می‌خواستن دست کاربر رو برای ارتقا باز بذارن، اما به خاطر محدودیت فضای داخل بدنه، فقط تونستن یه دونه اسلات رم خالی تعبیه کنن. حالا ما این ماژول رم قابل تعویض رو درمیاریم تا بعدا نگاه دقیق‌تری به رم‌های روی خود مادربرد بندازیم.

این دستگاه به صورت پیش‌فرض با یه هارد دیسک 2.5 اینچی 500 گیگابایتی (با سرعت 5400 دور در دقیقه) و 24 گیگابایت حافظه SSD که روی برد لحیم شده عرضه می‌شه. بیا ببینیم این ترکیب حافظه در مقایسه با رقبای هم‌دوره خودش چطوره: اپل تو مک‌بوک ایر 13 اینچی 2012 از 128 گیگابایت SSD استفاده کرده. دل مدل Inspiron 14z رو با هارد 500 گیگابایتی و 32 گیگابایت SSD عرضه کرده.

ایسر Aspire S5 هم با دو تا درایو SSD با ظرفیت 128 گیگابایت به میدان اومده. راستش رو بخوای، هر جوری که نگاه کنیم، استفاده از یه هارد دیسک مکانیکی با سرعت 5400 دور در دقیقه برای یه لپ‌تاپ پرچم‌دار و گرون‌قیمت، یه کم عجیب به نظر می‌رسه؛ هرچند قابلیت ارتقای همین هارد نکته مثبتیه.

فن‌های خنک‌کننده طراحی عالی و جمع‌وجوری دارن و خیلی راحت در دسترس هستن. باز کردن و جدا کردنشون اصلا کار سختی نیست و با باز کردن چند تا پیچ آزاد می‌شن.

از اونجایی که فن‌ها وظیفه گردش هوا رو دارن، معمولا بیشترین گردوخاک رو به خودشون جذب می‌کنن. اینکه فن‌ها به راحتی برای تمیز کردن در دسترس باشن، یه فاکتور خیلی مهم تو نگهداری و افزایش عمر لپ‌تاپه.

کندن برچسب گارانتی همیشه یه حس عجیب و راضی‌کننده‌ای داره؛ انگار از اون لحظه به بعد، دستگاه کاملا و بدون هیچ قید و شرطی مال خودته.

به نظر میاد ایسوس برای محافظت از گارانتی خیلی سخت‌گیری نکرده. این برچسب فقط یه لیبل ساده‌ست که نه روی پیچ ردی به جا می‌ذاره و نه موقع کندن تیکه‌تیکه می‌شه. جالب‌تر اینکه بعد از جدا شدن هم هنوز چسبندگیش رو حفظ می‌کنه. البته ما پیشنهاد نمی‌کنیم که این برچسب‌ها رو بکنی و دوباره بچسبونی، فقط داریم حقایق طراحی رو بررسی می‌کنیم!

با کمی دقت، کارت شبکه بی‌سیم 6235 (که شامل وای‌فای و بلوتوث 4.0 می‌شه) رو از سوکت Mini PCI Express بیرون می‌کشیم. روی این کارت دو تا چیپ اصلی از شرکت اینتل می‌بینیم:

← کنترلر شبکه محلی (Fast Ethernet) اینتل

← کنترلر وای‌فای اینتل

تو صنعتی که معمولا باریک بودن دستگاه به معنی یکپارچه شدن و لحیم شدن قطعاته، خیلی خوشحالیم که هنوز می‌تونیم کارت وای‌فای رو به شکل ماژولار و قابل تعویض ببینیم.

بیرون آوردن مادربرد به لطف لیبل‌هایی که روی کانکتورها زده شده، کار خیلی ساده‌ایه.

با اینکه این لیبل‌ها رسما دفترچه راهنما نیستن، اما نوشتن اسم هر سوکت و کانکتور روی برد، موقع سرهم کردن دستگاه یه کمک فوق‌العاده بزرگ به تعمیرکاره. دمت گرم ایسوس!

چند تا کابل و پیچ استاندارد رو که باز کنیم، مادربرد به طور کامل آزاد می‌شه و می‌تونیم بکشیمش بیرون.

بیا ببینیم روی مادربرد چه قطعاتی سوار شده:

← پردازنده Intel i7-3517U با فرکانس 1.9 گیگاهرتز (4 مگابایت کش و ارتقا تا 3.00 گیگاهرتز)

← پردازنده گرافیکی NVIDIA GT 620M

← 4 عدد چیپ رم 2 گیگابیتی DDR3 SDRAM ساخت Hynix

← 2 عدد چیپ رم ویدئویی 2 گیگابیتی DDR3 ساخت Hynix (برای گرافیک)

حافظه جامد 24 گیگابایتی SanDisk SDIS5BK 024G به عنوان کش

← هاب کنترلر پلتفرم اینتل

کنترلر باک سنکرون ON Semiconductor

پشت مادربرد هم میزبان چند تا تراشه مهم دیگه‌ست که شامل بقیه رم‌های لحیم‌شده می‌شه.

← 4 عدد چیپ رم 2 گیگابیتی DDR3 SDRAM دیگه از Hynix

← 2 عدد چیپ رم ویدئویی 2 گیگابیتی DDR3 از Hynix

← تراشه کنترلر ITE IT8572G

← 3 عدد تراشه Fairchild PC78T

کنترلر PWM مدل Richtek

← کدک صوتی Realtek

با یه حساب سرانگشتی، می‌فهمیم که مدل UX32VD مجموعا 1 گیگابایت رم ویدئویی اختصاصی روی برد داره! (4 تا چیپ 2 گیگابیتی می‌شه 8 گیگابیت که دقیقا برابر با 1 گیگابایت حافظه‌ست)

طراحی ترک‌پد این دستگاه هم خیلی شبیه مک‌بوک پروهاست و دقیقا زیر باتری قرار گرفته. اما برخلاف لپ‌تاپ‌های اپل، اینجا می‌تونی ترک‌پد رو بدون اینکه نیازی به خراب کردن باتری باشه، به راحتی جدا کنی.

← ژست‌های حرکتی چندلمسی (Multi-touch) این ترک‌پد توسط یه کنترلر Elan مدل 33200 ولت-3600 مدیریت می‌شه.

هر سمت صفحه‌نمایش، علاوه بر چند تا پیچ چهارسو، با یه مهره شش‌گوش 4 میلی‌متری به قاب رویی پیچ شده. ایسوس تلاش کرده با این کار اتصالات رو محکم کنه، اما ابزارهای کامل ما از پس هر نوع پیچی برمیان.

البته باید بگیم که هدف از گذاشتن این مهره‌های شش‌گوش، جلوگیری از تعمیرپذیری نبوده، بلکه بیشتر برای صرفه‌جویی تو فضای داخلیه. بالای هرکدوم از این مهره‌ها سوراخ و قلاویز شده تا همزمان بتونه یکی از پیچ‌های مادربرد رو هم نگه داره؛ یه طراحی هوشمندانه!

مجموعه صفحه‌نمایش خیلی راحت جدا می‌شه و حالا قاب رویی و کیبورد با نور پس‌زمینه رو در اختیار داریم. دقیقا مثل مک‌بوک‌های یکپارچه، کیبورد این زن‌بوک هم به قاب بالایی پرچ شده و نمی‌تونی اون رو به تنهایی عوض کنی؛ یعنی اگه کیبورد خراب شه، باید کل قاب رویی رو با هم تعویض کنی.

حالا نوبت به تمیزکاری و باز کردن قسمت پایینی صفحه‌نمایش می‌رسه. کاور لولا، خود لولاها و آنتن‌های وایرلس رو باز می‌کنیم. آنتن‌های اصلی و کمکی شبکه‌های بی‌سیم، دقیقا زیر کاور پلاستیکی لولا مخفی شدن؛ این کاور پلاستیکی یکی از معدود بخش‌های غیرفلزی بدنه زن‌بوکه که اجازه می‌ده سیگنال‌ها بدون مشکل عبور کنن.

خبر خوب اینه که روی نمایشگر زن‌بوک خبری از اون شیشه‌های براق و یکپارچه روکش‌دار نیست. قاب دور نمایشگر (Bezel) با کمی حرارت دادن و استفاده از پیک‌های پلاستیکی، خیلی تمیز و بدون دردسر جدا می‌شه.

همین که می‌شه به راحتی به قطعات داخل صفحه‌نمایش دسترسی پیدا کرد، یه مزیت فوق‌العاده‌ست. مخصوصا وقتی این رو با لپ‌تاپ‌هایی که نمایشگرهای کاملا پرسی دارن مقایسه می‌کنیم. این قاب پلاستیکی نه‌تنها راحت جدا می‌شه، بلکه خیلی دقیق و اختصاصی برای مدل UX32VD قالب‌گیری شده.

درست وقتی که داشتیم از دسترسی راحت به نمایشگر کیف می‌کردیم، با یه چالش جدید روبه‌رو شدیم! کابل‌های LCD و دوربین از زیر یه نوار لاستیکی که دور نمایشگر کشیده شده، رد شدن.

شاید تو حالت عادی یه نوار لاستیکی مانع بزرگی نباشه، اما گوشه‌های این نوار با یه چسب خیلی قدرتمند چسبیده بودن و برای بلند کردنشون باید حسابی گرما می‌دادیم و حوصله به خرج می‌دادیم. بعد از برداشتن نوار، چهار تا پیچ چهارسو رو باز می‌کنیم تا خود پنل LCD آزاد بشه.

این پنل IPS با رزولوشن 1920 x 1080 ساخت Chimei Innolux هست و کیفیت تصویر بی‌نظیری داره که حتی می‌تونه جوابگوی نیاز گیمرها تو یه نوت‌بوک 13 اینچی باشه.

اینجا وب‌کم 2 مگاپیکسلی زن‌بوک رو داریم که مسئول ثبت تماس‌های تصویری توست. یه کنترلر دوربین Realtek مدل 5828T تمام پردازش‌های مربوط به ویدئو و تصویر رو مدیریت می‌کنه.

اگه برات جالبه بدونی، باید بگم که برد این دوربین واقعا نازکه. اگه قطعات روش رو در نظر نگیریم، ضخامتش فقط حدود 0.3 میلی‌متره؛ یعنی تقریبا اندازه ضخامت سه برگ کاغذ که روی هم گذاشته باشن! تو تصویر می‌تونی نازک بودن این برد رو در مقایسه با یه سکه ببینی؛ یه طراحی مینیاتوری بی‌نظیر!

امتیاز تعمیرپذیری لپ‌تاپ ایسوس زن‌بوک UX32VD: 8 از 10 (عدد 10 یعنی راحت‌ترین حالت برای تعمیر).

خب، کالبدشکافی این اولترابوک جذاب هم تموم شد. ایسوس با این مدل نشون داد که می‌شه زیبایی و ظرافت رو در کنار ارتقاپذیری نگه داشت. از اینکه تا آخر این سفر سخت‌افزاری با تیم آیسی‌مدار همراه بودی خیلی خوشحالیم. اگه این مطلب برات کاربردی بود، حتما اپلیکیشن آیسی‌مدار رو به دوستات هم معرفی کن تا اونا هم از آموزش‌های تخصصی ما استفاده کنن!

← دسترسی به تمام قطعات داخلی خیلی راحته و هیچ پیچ عجیب‌وغریبی جلوی کارت رو نمی‌گیره.

← باتری با چسب به بدنه نچسبیده و اگه ابزار مناسب داشته باشی، تو چند دقیقه می‌تونی عوضش کنی.

← خبر خوب اینه که تو این دستگاه می‌تونی هم رم و هم هارد رو به راحتی ارتقا بدی.

← لیبل‌گذاری دقیق سوکت‌های مادربرد، سرهم کردن دوباره دستگاه رو خیلی راحت‌تر کرده.

← تنها ایرادش اینه که خیلی از قطعات (مخصوصا تو بخش نمایشگر) بیشتر از حد نیاز چسب‌کاری شدن که باز کردنشون رو سخت و زمان‌بر می‌کنه.