کالبدشکافی Samsung Galaxy Z Flip؛ بررسی مکانیزم لولا و شیشه منعطف

وقتی یه گوشی پرچمدار با این طراحی خاص رو دستت می‌گیری، انتظار داری سخت‌افزار قدرتمندی هم داشته باشه. راستش رو بخوای، زد فلیپ روی کاغذ واقعا رقبای تاشوی خودش رو به چالش می‌کشه. بیا یه نگاه سریع به مشخصاتش بندازیم:

← نمایشگر 6.7 اینچی تاشو AMOLED با شیشه فوق‌نازک، نسبت تصویر 21.9:9 و رزولوشن 2636 در 1080 پیکسل

← پردازنده هشت‌هسته‌ای و 64 بیتی Qualcomm Snapdragon 855+ با فرکانس 2.95 گیگاهرتز

← 8 گیگابایت رم و 256 گیگابایت حافظه داخلی

← باتری با ظرفیت کل 3300 میلی‌آمپر ساعت (تقسیم‌شده در دو سلول مجزا)

دو دوربین 12 مگاپیکسلی در پشت (یکی واید و یکی اولترا واید) و یه دوربین سلفی 10 مگاپیکسلی

مکانیزم محافظتی داخل لولا که با لایه‌ای از الیاف، وظیفه دفع گرد و غبار رو بر عهده داره.

← رنگ بنفش آینه‌ای و براق که حسابی جلب توجه می‌کنه.

ما هیچ‌وقت فرصت قرار دادن این گجت‌های جذاب زیر دستگاه اشعه ایکس رو از دست نمی‌دیم. تصویربرداری از زد فلیپ اطلاعات جالبی از ساختار داخلیش بهمون می‌ده. تو این تصاویر می‌تونی چند تا نکته مهم رو ببینی: فریم گوشی از آلومینیوم و شیشه ساخته شده و تراکمش با فریم‌های فولادی گوشی‌های دیگه کاملا متفاوته. یه مادربرد کوچیک و فشرده که قطعاتش روی هم سوار شدن.

دو تا سلول باتری مجزا که تو دو نیمه‌ی گوشی جا خوش کردن. یه مکانیزم لولای بسیار محکم و مبتنی بر فنر که قلب تپنده‌ی این طراحی تاشو محسوب می‌شه. و در نهایت، آهنرباهایی که تو گوشه‌ها قرار گرفتن تا موقع بستن گوشی، دو نیمه رو محکم کنار هم نگه دارن.

به نظر می‌رسه زد فلیپ موقع بسته شدن، خیلی بهتر از نسخه‌های قبلی گوشی‌های تاشوی سامسونگ عمل می‌کنه. یعنی فاصله‌ی بین دو نیمه نمایشگر در قسمت لولا کمتر شده و ظاهر یکپارچه‌تری داره.

البته این بسته شدن هنوز کاملا بدون درز نیست و مثل بعضی رقبای تاشو که نمایشگر رو کاملا تخت روی هم می‌ذارن، یه فاصله‌ی میلی‌متری کوچیک باقی می‌مونه.

وقتی گوشی رو باز می‌کنی، اولین چیزی که تو ذوق می‌زنه، خط تای وسط نمایشگره. با اینکه اسمش رو گذاشتن شیشه، اما دقیقا مثل پلاستیک چین خورده.

ظاهرش هم خیلی شبیه پلاستیک به نظر می‌رسه. جای تعجب نداره که مقاومت این صفحه در برابر خط و خش، اصلا به پای شیشه‌های گوریلا گلس تو گوشی‌های معمولی نمی‌رسه.

سامسونگ ضخامت این گوشی رو تو حالت باز چیزی حدود 6.9 تا 7.2 میلی‌متر اعلام کرده، اما این عدد بدون در نظر گرفتن حاشیه‌های پلاستیکی برجسته دور نمایشگر محاسبه شده.

با اینکه این حاشیه‌ها ظریف‌تر از مدل‌های قبلی به نظر می‌رسن، اما پایه‌های لاستیکی کوچیکی که برای محافظت موقع بسته شدن گذاشته شدن، یه مقدار از این ظرافت کم کردن.

یه ویژگی مشترک دیگه با طراحی‌های قبلی سامسونگ، درپوش‌های T-شکل دو طرف خط تای نمایشگره که برای جلوگیری از ورود خاک تعبیه شدن.

اما بخش دوربین سلفی واقعا پیشرفت کرده. استفاده از طراحی پانچ‌هول (سوراخ روی نمایشگر) خیلی تمیزتر از بریدگی‌های بزرگ قبلی از آب دراومده.

سامسونگ ادعا می‌کنه که الیاف نایلونی کوچیک داخل لولای این گوشی با تکنولوژی دقیقی برش خوردن تا مثل یه سپر، گرد و غبار رو پس بزنن.

اما وقتی گوشی رو می‌خری و روشن می‌کنی، با یه سری هشدارهای طولانی روبه‌رو می‌شی که حسابی روی حساسیت گوشی تأکید دارن و اعتمادت رو به اون ادعا کم می‌کنن.

ما تصمیم گرفتیم این سپر محافظ رو تو عمل تست کنیم. برای همین، گوشی رو در معرض یه پودر بنفش خیلی ریز قرار دادیم تا ببینیم چقدر مقاومت می‌کنه.

نتیجه تست فاجعه بود! بعد از چند ثانیه تماس با پودر، وقتی گوشی رو باز کردیم صدای خرد شدن وحشتناکی اومد و لولا کاملا قفل شد.

حالا این کالبدشکافی تبدیل به یه عملیات نجات و بررسی علت خرابی شد. با استفاده از ابزار و حرارت، هر دو قاب شیشه‌ای پشت رو جدا می‌کنیم. همین اول کار، رد پای اون پودر بنفش رو زیر کویل شارژ بی‌سیم دیدیم؛ این یعنی سیستم دفع غبار اصلا خوب عمل نکرده.

برای یه گوشی تو این ابعاد، ست ابزارهای کوچیک و کاربردی بهترین انتخابه؛ دقیقا چیزایی که لازم داری بدون هیچ اضافاتی. وقتی کویل شارژ بی‌سیم رو برداشتیم، حجم زیادی از پودر نشون داد که هشدارهای نرم‌افزاری رو باید خیلی بیشتر از تبلیغات لولای ضدغبار جدی بگیری.

در همین حین، روی مادربرد یه حالت رنگین‌کمانی جالبی دیده می‌شه که نشون میده قطعات با یه لایه نانو روکش شدن تا در برابر مایعات مقاوم باشن.

نکته عجیب اینجاست که با وجود این روکش ضدآب، سامسونگ هیچ ادعای رسمی برای مقاومت این گوشی در برابر آب نکرده.

برای صرفه‌جویی تو فضای داخلی، زد فلیپ از یه مادربرد دو لایه (PCB) استفاده می‌کنه. این نوع طراحی که قبلا تو پرچمدارهای دیگه هم دیده بودیم، کار تعمیرکارها رو به شدت سخت می‌کنه اما در عوض قطعات زیادی رو تو یه جای کوچیک جا می‌ده. بیا ببینیم رو لایه اول چه تراشه‌هایی هست:

← رم 8 گیگابایتی LPDDR4X سامسونگ (K3UH7H70AM-AGCL) که دقیقا روی پردازنده Snapdragon 855 سوار شده.

← حافظه 256 گیگابایتی UFS 3.1 سامسونگ (KLUEG8UHDB-C2D1)

← ماژول فرانت‌اند Broadcom (AFEM-9106)

← آمپلی‌فایر نویز پایین Skyworks (SKY78160-51)

تراشه گیرنده-فرستنده رادیویی Qualcomm (SDR8150)

تراشه ترکیبی وای‌فای و بلوتوث Qualcomm (WCN3998)

← کنترلر NFC شرکت NXP با بخش امنیتی (PN80T)

وقتی این ساندویچ سیلیکونی رو بررسی می‌کنیم، تراشه‌های بیشتری خودشون رو نشون می‌دن:

← آیسی مدیریت تغذیه Qualcomm (PM8150)

← کدک صوتی Qualcomm (WCD9341)

← تراشه مدیریت تغذیه سامسونگ (S2MIW04)

← مبدل DC-DC سامسونگ (احتمالا برای نور پس‌زمینه نمایشگر)

ماژول فرانت‌اند رادیویی Qualcomm (QDM3870)

یه آیسی مدیریت تغذیه دیگه از سامسونگ (S2MPB02)

← احتمالا یه آمپلی‌فایر صوتی از Texas Instruments (TAS2562)

هنوز چند تا قطعه مهم دیگه روی این برد فشرده باقی مونده:

← تراشه پایش سیگنال Qualcomm (QET5100)

← یه ماژول فرانت‌اند دیگه که به نظر میرسه Qualcomm QDM3870 باشه

← ماژول تقویت‌کننده آنتن چهاربانده Skyworks (SKY77365-11)

← احتمالا سوییچ کنترل ولتاژ از ON Semiconductor (FPF3788UCX)

حالا نوبت بیرون آوردن هر دو سلول باتری برای بررسی ظرفیتشونه.

البته یادت باشه که عملکرد واقعی باتری همیشه به شبکه، نوع استفاده و عوامل محیطی بستگی داره و اعداد روی کاغذ همه‌چیز نیستن.

باتری بزرگ‌تر تو حالت معمول ظرفیتی معادل 2370 میلی‌آمپر ساعت (9.15 وات‌ساعت) داره و باتری کوچیک‌تر 930 میلی‌آمپر ساعت (3.59 وات‌ساعت) انرژی ذخیره می‌کنه. در مجموع به عدد 12.74 وات‌ساعت می‌رسیم.

این ظرفیت از گلکسی فولد کمتره اما نسبت به گوشی‌های هم‌رده و معمولی، روی خط استاندارد پرچمدارها حرکت می‌کنه.

طبق معمول سامسونگ، باتری‌ها رو با چسب‌های بسیار قدرتمندی سر جاشون محکم کرده. برای بیرون آوردنشون باید کلی الکل تزریق کنی و با حوصله ابزار رو زیر باتری اهرم کنی.

برای رسیدن به نمایشگر، اول باید حاشیه‌های پلاستیکی دور صفحه رو که چسبیده شدن جدا کنیم. بیرون آوردن خود پنل نمایشگر داستان متفاوتیه و به مهارت و ظرافت بالایی نیاز داره. با کمی حرارت و استفاده از ابزارهای پلاستیکی نازک، چسب‌های لبه‌های بالا و پایین رو آزاد می‌کنیم. خوشبختانه وسط نمایشگر چسب زیادی نداره.

چسب استفاده شده خیلی سرسخت نیست، اما مشکل اینجاست که لایه‌های این نمایشگر منعطف به قدری ظریفن که با کوچک‌ترین اشتباه ممکنه از هم جدا بشن و پنل کاملا از کار بیفته.

پشت این نمایشگر، دو تا ورقه فلزی برای استحکام بیشتر تو نیمه بالا و پایین تعبیه شده و در قسمت وسط که تا می‌شه، یه ساختار شبکه‌ای و زنجیرمانند برای انعطاف‌پذیری قرار گرفته.

حالا بیایم ببینیم این شیشه فوق‌نازک تاشو دقیقا از چی ساخته شده! لایه رویی که مستقیما با دستت در تماسه، کاملا پلاستیکیه. این موضوع یه جورایی استفاده از کلمه "شیشه" رو زیر سوال می‌بره چون مقاومت پلاستیک در برابر خط و خش خیلی پایینه. اما لایه میانی واقعا از شیشه است؛ این رو از اونجا فهمیدیم که وقتی با ابزار کمی بهش فشار آوردیم، دقیقا مثل شیشه خرد شد.

در کل، این ترکیب شیشه و پلاستیک از نظر دوام یه نمره متوسط می‌گیره و نباید توقع مقاومت بالایی ازش داشته باشی.

هزینه تعویض این نمایشگر تو حالت آزاد به‌شدت بالاست. پس اگه این گوشی رو خریدی، باید خیلی مراقب باشی که ناخنت یا اشیای تیز روی این صفحه کشیده نشه.

با کندن چسب محافظ لولا، با بیشترین حجم از اون پودر بنفشی که تو تست استفاده کردیم روبه‌رو شدیم.

به نظر می‌رسه اون چسب محافظ تونسته جلوی رسیدن غبار به خود نمایشگر رو بگیره، اما در عوض باعث شده همه‌ی اون ذرات داخل مکانیزم لولا گیر بیفتن و کارش رو مختل کنن.

برای تمیز کردن این حجم از پودر باید کل قطعات رو پیاده کنیم. پس بریم سراغ باز کردن لولا. اول از همه کابل‌های اتصالی رو می‌بینیم که با طراحی هوشمندانه‌ای دور لولا مسیردهی شدن تا موقع باز و بسته شدن آسیب نبینن.

کمی جلوتر به همون برس‌های معروف محافظتی می‌رسیم که حالا زیر تلی از خاک دفن شدن. این برس‌ها نتونستن وظیفه‌شون رو به خوبی انجام بدن و گرد و غبار به‌راحتی ازشون عبور کرده.

این دقیقا وضعیت لولای ما بعد از تست نفوذ گرد و غباره؛ بدون هیچ‌گونه دستکاری اضافی. اما اگه از بحث خاک گرفتگی بگذریم، طراحی مکانیکی لولا واقعا شاهکاره. انگار داری به یه قطعه از لباس مرد آهنی نگاه می‌کنی! این لولا پر از چرخ‌دنده‌های ظریف و محکمه که حس اطمینان خوبی موقع باز و بسته کردن گوشی بهت می‌دن.

شاید تو شرایط عادی استفاده، این حجم از خاک وارد گوشی نشه، اما ترکیب شدن روان‌کننده‌های داخل لولا با ذرات معلق، می‌تونه تو درازمدت مشکل‌ساز بشه.

گلکسی زد فلیپ قطعا یه قدم رو به جلو تو دنیای گوشی‌های تاشو محسوب می‌شه، اما راه‌حل نهایی برای مشکلات این فرم‌فکتور نیست.

برس‌های دافع غبار تو تست ما شکست خوردن. با اینکه شاید تو زندگی روزمره هیچ‌وقت گوشیت رو تو ظرف خاک فرو نکنی، اما گیر کردن ذرات بین این برس‌ها نشون می‌ده که این سیستم هنوز جای کار داره.

شیشه فوق‌نازک هم در واقع یه لایه شیشه است که زیر یه روکش پلاستیکی پنهان شده. پس موقع لمس کردن، حس شیشه رو بهت نمی‌ده و مقاومت سطحیش هم فرقی با پلاستیک نداره.

در نهایت، این گوشی بیشتر یه کالای لوکس و جذاب برای خاص‌پسندهاست تا یه ابزار کار روزمره و سرسخت. به هر حال تکنولوژی باید از یه جایی شروع بشه و امیدواریم تو نسل‌های بعدی شاهد بلوغ بیشتر این طراحی‌ها باشیم.

امتیاز تعمیرپذیری ما به گلکسی زد فلیپ 2 از 10 است (نمره 10 یعنی راحت‌ترین حالت تعمیر):

← باز کردن تمام پیچ‌های داخلی فقط با یه مدل پیچ‌گوشتی چهارسو انجام می‌شه.

← خیلی از قطعات ماژولار هستن و می‌تونی اون‌ها رو مستقل از بقیه بخش‌ها تعویض کنی.

← قاب‌های شیشه‌ای پشتی با چسب محکم شدن که شروع تعمیرات رو خیلی سخت می‌کنه؛ اونم برای گوشی‌ای که ضدآب نیست.

← تعویض باتری‌ها ممکنه، اما به خاطر مسیر کابل‌ها و نبود چسب‌های کششی راحت، دردسرهای خودش رو داره.

← قطعات متحرک و مکانیزم تا شدن به مرور زمان مستهلک می‌شن و در نهایت نیاز به تعویض پیدا می‌کنن. امیدوارم از این گشت‌وگذار جذاب در دل یه گوشی تاشو تو سایت آیسی‌مدار لذت برده باشی. اگه این کالبدشکافی برات جالب بود، حتما لینک این صفحه رو برای دوستای خوره تکنولوژی‌ت بفرست تا اونا هم مکانیزم عجیب این گوشی رو ببینن!