کالبدشکافی iPhone SE 2020؛ کشف راز شباهت قطعات با آیفون ۸ و قدرت تراشه A13

خیلی‌ها حدس می‌زنن که این گوشی ترکیبی از قطعات اضافه نسل‌های قبلیه. بیایم اول یه نگاهی به مشخصات روی کاغذ بندازیم تا ببینیم چه معجونی رو شاهد هستیم:

← پردازنده قدرتمند A13 Bionic با نسل سوم موتور عصبی؛ دقیقا همون مغز متفکری که تو سری آیفون 11 دیدیم.

← نمایشگر 4.7 اینچی Retina HD با رزولوشن 1334 در 750 پیکسل، پشتیبانی از True Tone و طیف رنگی P3؛ این صفحه نمایش رو قبلا تو آیفون 8 تجربه کرده بودیم.

← دوربین اصلی 12 مگاپیکسلی واید در پشت و دوربین سلفی 7 مگاپیکسلی؛ به نظر میاد این ماژول‌ها هم از آیفون 8 یا شاید هم آیفون XR قرض گرفته شدن.

← پشتیبانی از شبکه LTE کلاس گیگابیت، وای‌فای 6، بلوتوث 5.0 و NFC؛ امکانات ارتباطی که مستقیما از آیفون 11 به ارث رسیدن.

دکمه هوم کلاسیک مجهز به نسل دوم سنسور اثر انگشت Touch ID؛ یه بازگشت شکوهمندانه از دوران آیفون 8.

مقاومت در برابر نفوذ آب و گرد و غبار با استاندارد IP67؛ ویژگی جذابی که تو یه گوشی با این رده اقتصادی واقعا خوشحال‌کننده‌ست.

با اینکه ابعاد گوشی تو دست خیلی مهمه، تصمیم گرفتیم این مدل رو با نسل‌های قبلی مقایسه کنیم. اول از همه اون رو کنار نسل اول SE (مدل 2016) می‌ذاریم تا ببینیم چقدر بزرگ‌تر شده؛ رقابتی که کمتر کسی انتظارش رو داشت.

نسخه جدید SE از نظر اندازه برنده می‌شه، اما تو مسابقه داشتن جک 3.5 میلی‌متری هدفون، نسخه 2016 با اختلاف زیاد اوله!

خیلیا معتقدن این گوشی همون آیفون 8 مشکی با قطعات داخلی آیفون 11 سبزه. تو مراحل بعدی درستی این حرف رو بررسی می‌کنیم. وقتی SE جدید رو دستت می‌گیری، با اینکه سایزش فرق چندانی با 11 پرو نداره، اما تفاوت وزنش حسابی حس می‌شه؛ این گوشی 21 درصد از 11 پرو سبک‌تر ساخته شده.

قبل از اینکه پیچ‌گوشتی به دست بگیریم، تصمیم گرفتیم مثل همیشه ظاهر داخلی رو بدون باز کردن بررسی کنیم. گوشی رو بردیم زیر دستگاه اشعه ایکس تا در کنار اجدادش یعنی نسل اول SE (سمت چپ) و آیفون 8 (وسط) قرارش بدیم و ساختار کلیش رو بسنجیم.

راستش رو بخوای، اگه بتونی تفاوت ساختاری بزرگی بین این گوشی و آیفون 8 پیدا کنی، واقعا چشمای تیزبینی داری! غیر از چند تا تغییر جزئی تو مسیر آنتن‌ها و جابه‌جایی چند تا تراشه کوچیک روی مادربرد، هیچ فرق اساسی دیگه‌ای دیده نمی‌شه.

انتظار داشتیم به خاطر اضافه شدن وای‌فای 6 و اینترنت گیگابیتی، تغییرات زیادی تو چیدمان آنتن‌ها ببینیم، اما برعکس سری XS که بریدگی‌های فریم کاملا تغییر کرده بود، اینجا تفاوت خاصی با آیفون 8 حس نمی‌شه.

روش باز کردن این آیفون هم مثل بقیه‌ست. اول پیچ‌های پنج‌سوی زیر گوشی رو باز می‌کنیم، به لبه‌های نمایشگر حرارت می‌دیم تا چسب‌ها نرم بشن و بعد با کمک مکنده پلاستیکی پنل رو بالا می‌کشیم. برای اینکه قضیه جذاب‌تر بشه، همزمان یه آیفون 8 رو هم باز کردیم تا قدم‌به‌قدم با هم مقایسه‌شون کنیم.

وقتی هر دو گوشی باز می‌شن، شباهتشون اونقدر زیاده که انگار یه روح در دو بدن هستن! این موضوع احتمال استفاده از قطعات مشترک رو خیلی بالا می‌بره.

سازگاری قطعات بین دو نسل مختلف می‌تونه یه خبر عالی برای تعمیرکارها باشه تا با دردسر کمتری قطعات جایگزین رو از روی گوشی‌های قدیمی‌تر پیدا کنن.

بررسی‌های دقیق ما ثابت کرد که قطعاتی مثل موتور ویبره (Taptic Engine) و اسپیکر اصلی بین این گوشی و آیفون 8 کاملا یکسان هستن و می‌تونی اون‌ها رو با هم جابه‌جا کنی.

این یعنی تو بازار تعمیرات، پیدا کردن قطعه یدکی خیلی راحت‌تر و ارزون‌تر تموم می‌شه که به نفع همه است.

حالا بریم سراغ باتری. ظرفیت باتری دقیقا همون 6.96 وات‌ساعت آیفون 8 در نظر گرفته شده که از نسل اول SE بیشتره اما نسبت به باتری حجیم آیفون 11 خیلی ضعیف‌تره.

نکته جالب اینجاست که اپل وقتی سیستم 3D Touch رو از آیفون 11 حذف کرد، از اون فضای خالی برای بزرگ‌تر کردن باتری استفاده کرد؛ اما تو SE 2020 با اینکه 3D Touch حذف شده، باتری بزرگ‌تر نشده! دلیل این کار چی می‌تونه باشه؟ جواب: احتمالا استفاده از همون خط تولید قبلی برای پایین نگه‌داشتن قیمت نهایی و اقتصادی شدن گوشی.

البته یه جواب دیگه هم هست: اپل می‌خواد کلا فراموش کنیم که تکنولوژی 3D Touch یه روزی وجود داشته! یه نکته خیلی مهم: با وجود یکی بودن سایز باتری این گوشی با آیفون 8، کانکتور روی فلت باتری فرق کرده و اصلا نمی‌تونی باتری‌هاشون رو با هم جابه‌جا کنی.

حالا ماژول دوربین اصلی رو از روی شاسی جدا می‌کنیم. خیلی‌ها حدس می‌زدن این دوربین همون دوربین آیفون XR باشه. برای بررسی دقیق‌تر، دوربین‌ها رو کنار هم گذاشتیم. از چپ به راست تصویر: آیفون SE، آیفون 8 و آیفون XR.

بررسی فیزیکی نشون می‌ده که سنسور SE دقیقا هم‌اندازه سنسور آیفون 8 هست و از سنسور XR کوچیک‌تره. در واقع اپل همون دوربین آیفون 8 رو برداشته و به پردازشگر تصویر قدرتمند تراشه A13 وصلش کرده.

قدرت تراشه A13 باعث می‌شه این سنسور قدیمی بتونه عکس‌های پرتره بی‌نظیری ثبت کنه که فقط با پردازش‌های نرم‌افزاری سنگین امکان‌پذیره.

جالبه بدونی تست‌های سخت‌افزاری ما نشون داد که ماژول دوربین آیفون 8 کاملا روی این گوشی کار می‌کنه و هیچ مشکل نرم‌افزاری ممانعت‌کننده‌ای وجود نداره.

اگه قرار بود تو یه جزیره دورافتاده گوشی تعمیر کنی، چه ابزاری با خودت می‌بردی؟ قطعا یه ست ابزار حرفه‌ای بهترین انتخابه! داشتن ابزار مناسب باعث می‌شه باز کردن قطعات حساسی مثل مادربرد بدون آسیب دیدن فلت‌ها پیش بره. بیرون کشیدن برد آیفون‌ها همیشه حس خوبی داره چون با یه طراحی به‌شدت فشرده و مهندسی‌شده طرفیم.

ما برد این گوشی رو کنار برد آیفون 8 گذاشتیم. بردی که میزبان تراشه قدرتمند A13 هست همون مغز متفکر SE جدیده. حالا می‌خوایم شیلدهای روی این برد رو برداریم تا ببینیم چه تراشه‌هایی روش مخفی شدن.

وقتشه یه نگاه دقیق به تراشه‌های روی سطح بالایی برد بندازیم:

← تراشه قدرتمند Apple A13 Bionic با شماره APL1W85 که دقیقا روی حافظه رم LPDDR4X ساخت سامسونگ (احتمالا 3 گیگابایتی) سوار شده.

← ماژول فرانت‌اند رادیویی (PAMiD) باند متوسط و بالا ساخت Avago.

← مودم ارتباطی اینتل با شماره PMB9960.

← ماژول تقویت‌کننده قدرت ساخت Skyworks با شماره 78223-17.

یه ماژول PAMiD دیگه از Skyworks برای باندهای فرکانسی پایین.

آیسی کنترلر تحویل توان پورت USB (مدیریت شارژ) ساخت شرکت Cypress.

← آمپلی‌فایر صوتی مشترک اپل و Cirrus Logic.

تو بخش دیگه‌ای از برد، این تراشه‌ها خودشون رو نشون می‌دن:

← حافظه داخلی 64 گیگابایتی ساخت Toshiba.

← آیسی مدیریت تغذیه اختصاصی اپل با شماره APL1092.

← تراشه ترکیبی وای‌فای و بلوتوث ساخت USI.

← کنترلر تاچ اسکرین Broadcom.

دومین آمپلی‌فایر صوتی مشترک اپل و Cirrus Logic.

کدک پردازش صوتی مدار که اون هم دست‌پخت مشترک اپل و Cirrus Logic هست.

← کنترلر شارژ پورت USB ساخت شرکت Texas Instruments.

وقتی مادربرد رو می‌چرخونیم، بازم تراشه‌های مهم دیگه‌ای دیده می‌شن:

← میکروکنترلر امنیتی 32 بیتی با معماری ARM ساخت STMicroelectronics.

← آیسی مدیریت تغذیه ساخت Intel.

← گیرنده-فرستنده رادیویی Intel.

← تراشه پایش سیگنال (Envelope Tracker) ساخت Qorvo.

آیسی مدیریت تغذیه نمایشگر ساخت Texas Instruments.

قطعه‌ای از شرکت Power Integrations.

← تراشه ساخت NXP که احتمالا درایور راه‌انداز نمایشگره.

حالا بریم سراغ نمایشگر. همونطور که گفتیم این گوشی فناوری 3D Touch نداره، پس انتظار داشتیم ضخامت پنلش نسبت به آیفون 8 کمتر باشه؛ اما از لحاظ ظاهری مو نمی‌زنن! با این حال وقتی پشت پنل رو بررسی کردیم، دیدیم جای تراشه‌ای که وظیفه کنترل فشار خازنی رو تو آیفون 8 بر عهده داشت، اینجا کاملا خالیه. برای اطمینان صددرصدی، لایه‌های پنل رو شکافتیم و مطمئن شدیم که لایه حساس به فشار کاملا حذف شده.

با بررسی لایه‌های خازنی به این نتیجه رسیدیم که فقدان 3D Touch کاملا تایید می‌شه. خبر فوق‌العاده خوب اینه که کانکتورها و عملکرد این دو نمایشگر یکیه؛ یعنی با خیال راحت می‌تونی ال‌سی‌دی آیفون 8 رو روی SE 2020 نصب کنی و بدون مشکل تصویر بگیری.

البته فکر نکن با نصب ال‌سی‌دی آیفون 8 روی این گوشی، قابلیت 3D Touch برات فعال می‌شه! ما تست کردیم و این ویژگی از پایه تو نرم‌افزار و مادربرد SE غیرفعال شده.

اینم یه نمای کلی از تمام قطعاتی که از دل آیفون SE 2020 کشیدیم بیرون. چیدمانی که هم حس نوستالژی داره و هم قدرت روز رو یدک می‌کشه.

کالبدشکافی این گوشی ما رو قشنگ برد به حال‌وهوای سال 2017 و تعمیر آیفون 8. استراتژی اپل برای ترکیب یه ظاهر قدیمی با قدرتمندترین پردازنده اون زمانش واقعا هوشمندانه بود.

این تصمیم باعث می‌شه تعمیرکارها برای پیدا کردن قطعات یدکی مثل نمایشگر یا اسپیکر هیچ مشکلی نداشته باشن و هزینه‌های تعمیر برای کاربر خیلی پایین بیاد.

استفاده مجدد از خطوط تولید و قالب‌های قدیمی، علاوه بر کاهش هزینه، به تولید کمتر زباله‌های الکترونیکی تو پروسه ساخت هم کمک می‌کنه.

استفاده از تراشه A13 Bionic هم تضمین می‌کنه که این گوشی کوچیک تا سال‌ها بدون افت سرعت کار کنه و آپدیت‌های نرم‌افزاری رو دریافت کنه.

قبل از اینکه بریم سراغ امتیازدهی نهایی، باید بگیم که ترکیب قطعات قدیمی با پردازنده جدید، یکی از جذاب‌ترین استراتژی‌هایی بود که تو این کالبدشکافی دیدیم.

امیدواریم این رویه استفاده از قطعات مشترک تو مدل‌های اقتصادی بقیه برندها هم بیشتر دیده بشه تا پروسه تعمیرات برای همه لذت‌بخش‌تر بشه.

امتیاز تعمیرپذیری ما به گوشی iPhone SE 2020 عدد 6 از 10 است (نمره 10 یعنی راحت‌ترین حالت تعمیر):

← دو تا از پرمصرف‌ترین قطعات تعویضی یعنی نمایشگر و باتری، با داشتن ابزار و دانش کافی به راحتی قابل دسترسی و تعویض هستن.

← بیشتر قطعات به صورت ماژولار طراحی شدن و می‌تونی اون‌ها رو جداگانه تعویض کنی. خبر خوب‌تر اینه که خیلی از این قطعات با آیفون 8 مشترک هستن.

← چسب‌های ضدآب (IP67) پروسه باز کردن گوشی رو یکم سخت و کند می‌کنن، اما در عوض احتمال خرابی بر اثر نفوذ مایعات رو پایین میارن.

← با اینکه طراحی کلی برای تعمیر مناسبه، اما برای باز کردن پیچ‌های مختلف داخل گوشی حداقل به چهار مدل پیچ‌گوشتی متفاوت نیاز داری.

← قاب شیشه‌ای پشت گوشی با چسب‌های بسیار محکمی به شاسی چسبیده و تعویض دستی اون تو خونه تقریبا غیرممکنه.

سخت‌ترین بخش هر تعمیری، دونستن مراحلشه. اما خوشبختانه به خاطر شباهت زیاد این گوشی به آیفون 8، مسیر تعمیرات از قبل کاملا روشنه. امیدوارم از این سفر به درون آیفون SE 2020 تو سایت آیسی‌مدار لذت برده باشی. اگه این کالبدشکافی برات جالب بود و اطلاعات مفیدی از قطعات مشترکش به دست آوردی، حتما لینک این صفحه رو برای دوستات بفرست تا اونا هم با رازهای این گوشی اقتصادی اپل آشنا بشن!